Айгүл қойшының бір күні
Bu makalenin seçtiğin dilde çevirisi yok — ana dildeki sürüm gösteriliyor.
Айгүл қойшының бір күні (кей басылымдарда Айгүл қойшының күндері) — Ғабит Мүсіреповтің 1964 жылы жазған әңгімесі. Сырттай қарағанда көзге кеп түспейтін, жиі байқала бермейтін, ал іштей тереңірек үңіліп, байыпты зерттегенде ғана білінетін малшы қауым тіршілігіндегі ғаламат қиындықтарды Мүсірепов терең реализммен көз алдымызға айқын елестетіп отырады. Басты кейіпкері — Айгүл есімді еңбекқор әйел. Ол шопанның жұмысын атқарғанымен КСРО Жоғарғы Кеңесі депутатының міндеттерін де ұмытпайды. Жиырма жылдай қой бағумен айналысқан, «даланың меңіреу үнсіздігіне бала жасынан үйренген» Айгүлдің бір күні ғана суреттеліп берілсе де, әңгіме кездейсоқ табиғат пейзаждарына, адамның ішкі дүниетанымының көріністеріне бай:
Сөйтіп, баққан отарын жайлы орынға қалай жеткізем деп, жас төлді Сырдария сулары әкетпесе екен деп жүрген Айгүл біресе депутат ретінде көтерген су мәселелерін, біресе жанұясының жағдайын есіне алады. Алдыда «Қасқырсай» деген шұңқырлы жер өзен толғанда, өткел бермейтінін де ескереді. Осындай ойлары басында гулесе де, бас кейіпкер жүрегіндегі үнсіздігінен арылмай келеді.
Аудармалары
Әңгіме орыс тіліне бірнеше рет аударылды, әр нұсқасында атауы әртүрлі: «Рождение песни», «Конец вольчьего брода», «Волчий брод». Ағылшыншаға да аударылған: «The Birth of a Song». Бірақ аудармада өзінің ерекшеліктері бар, Мүсіреповтің метафора мен аллитерацияға бай әңгіменің поэтикасын толық жеткізбеген делінеді.